Institut za javno zdravlje Srbije oglasio se zvaničnim obavještenjem u vezi sa efektima dugoročne ishrane sjemenkama. Sjemenke, poput čia i lanenih, prepoznate su kao najčešće korišćen i nutritivno bogat dodatak savremenoj ishrani. Obiluju omega-3 masnim kiselinama i vlaknima, a povezuju se sa poboljšanjem kardiovaskularnog, probavnog zdravlja, pa čak i dijabetesa i smanjenjem oksidativnog stresa.
Institut preporučuje umjerenu konzumaciju zbog visoke kalorijske vrijednosti i konsultacija sa stručnjacima za individualne savjete. — Važno je napomenuti da se ovi efekti ne odnose na pojedinačne obroke, već na dugoročnu i redovnu upotrebu u okviru balansirane ishrane — navodi BATUT.
Čia sjemenke, kako se navodi u tekstu[1], vode porijeklo sa prostora Meksika i Gvatemale i istorijski je poznato da su se gajile i koristile u ishrani prije više od 3.500 godina. One imaju visok sadržaj dijetnih vlakana (oko 35 grama na 100 grama), omega-3 masnih kiselina (oko 30 grama na 100 grama), proteina (oko 17 grama na 100 grama) i minerala (posebno kalcijum, magnezijum, fosfor). Sadrže i antioksidanse (poput polifenola) koji štite ćelije od oksidativnog stresa.
Laneno sjeme potiče sa Bliskog istoka i smatra se da je jedna od prvih biljaka koja se gajila prije više od 8.000 godina. Ono se odlikuje visokim sadržajem omega-3 masnih kiselina (oko 40 grama na 100 grama) i smatra se najbogatijim prirodnim izvorom alfa-linolenske kiseline, dijetnih vlakana (oko 27 grama na 100 grama) i proteina (oko 18 grama na 100 grama). Laneno sjeme je jedan od najbogatijih izvora lignana, materija biljnog porijekla koje imaju antioksidativnu ulogu i čiji su korisni efekti predmet aktuelnih istraživanja.
Za čia sjemenke se preporučuje da se prethodno potope u vodi, mlijeku, mliječnim proizvodima poput jogurta ili biljnim napicima, a lanene je najbolje koristiti svježe mljevene, jer se cijela zrna teško vare pa se bez čvrste spoljašnje opne povećava dostupnost hranljivih materija.
IJZ Srbije „Dr Milan Jovanović Batut“
