15.mart – U PODSAHARSKOJ AFRICI JEDAN OD VODEĆIH UZROKA SMRTI KOD ŽENA JE RAK GRLICA MATERICE

0
215

Većina ljudi misli da su malarija, sida i porođaj vodeći uzroci smrti žena u podsaharskoj Africi. Međutim postoji još jedan ubica – rak grlića materice. Ipak, postoje jednostavan test i tehnologija koji mogu da se iskoriste za spasavanje života žena u zemljama u razvoju.

Svake godine, širom svijeta, pola miliona žena dobije rak grlića materice, dok više od četvrtine miliona umre. Ogromna većina tih smrtnih slučajeva dogodi se u zemljama u razvoju.

U Burkini Faso, Udžaratu Kinda saznala je prekasno da ima rak grlića materice. “Rekli su da ne postoji ništa što mogu da urade za mene”. Jednostavan, jeftin test mogao je da joj spasi život. U razvijenim zemljama, većina žena može da provjeri da li joj prijeti opasnost od raka grlića materice, običnim testom u ljekarskoj ordinaciji. Ako laboratorijski snimci pokažu abnormalne ćelije, žene imaju izbor: krioterapija kojom se ubijaju pre-kancerozne ćelije, tako što se zamrzne grlić, a u poodmaklim slučajevima – zračenje ili hiruruška operacija.

U zemljama u razvoju, žene nemaju taj izbor. Stoga, u podsaharskoj Africi, žene koje su HIV pozitivne preživljavaju sidu, ali umiru od raka grlića materice. Dr Džon Veralo je iz neprofitne zdravstvene organizacije “Džapajgo”. “U pre-kanceroznom stadijumu ne postoje simptomi. Nema bola, krvarenja, sekreta. Žena se osjeća dobro. Ali tada i treba raditi test”. “Džapajgo” pomaže da se uspostave programi u Burkini Faso i drugim zemljama, kako bi ljekari, medicinske sestre i babice mogli da uoče i podvrgnu lečenju pre-kancerozne ćelije tokom samo jedne posjete ljekaru. Rastvor običnog sirćeta pretvara boju pre-kanceroznih ćelije u bijelu. Tokom iste posjete, krioterapija ih ubija. Potrebno je 10 godina ili više da bi te ćelije postale kancerogene. Pa opet, rak grlića materice je drugi po redu uzročnik smrti od raka, među ženama širom svijeta.

Svjetska zdravstvena organizacija smatra da rak grlića materice najveća opasnost po javno zdravlje, a u današnje vreme, uz jeftin test, više žena može da bude provjereno, a njihovi životi spaseni.