Milijarda ljudi u svijetu pati od hipertenzije

0
126

[heading]Radionicom o krvnom pritisku u Crnoj Gori obilježen 7. april, Svjetski dan zdravlja. Na skupu je upozoreno da je hipertenzija najznačajniji uzrok nastanka kardiovaskularnih oboljenja, koji su vodeći uzrok smrtnosti. Crna Gora se nalazi u grupi zemalja sa visokim rizikom obolijevanja odkardiovaskularnih bolesti[/heading] Svjetski dan zdravlja, 7. april, koji se svuda u svijetu obilježava od 1952. godine, prilika je da se upozori na globalne zdravstvene probleme, predstave statistički podaci o trendovima pojedinih bolesti i ukaže na akcije koje društvo preduzima na prevenciji i liječenju. Ovogodišnji moto Dana zdravlja bio je „Kontrolišite svoj krvni pritisak – smanjite rizik od srčanog i moždanog udara”, a u Crnoj Gori praznik je obilježen radionicom o hipertenziji, održanom 8.4. u podgoričkom hotelu „Premier”.

Otvarajući radionicu, crnogorski ministar zdravlja prof. dr MiodragRadunović, osvrnuo se na problem kardiovaskularnih bolesti koje su glavni uzrok smrtnosti u zemljama Evrope i glavni uzročnik obolijevanja i gubitka kvaliteta života.

GODIŠNJE U EVROPI OD KARDIOVASKULARNIH BOLESTI UMRE VIŠE OD ČETIRI MILIONA LJUDI

hiperSvake godine od kardiovaskularnih bolesti u Evropi umre više od 4 miliona stanovnika ili prosječno pet osoba na 1.000 stanovnika. U zemljama Evropske unije 2010. godine kardio­vaskularni mortalitet iznosio je 42%, a među umrlim osobama mlađim od 75 godina 42% su žene i 38% muškarci – naveo je mini­star Radunović.

Objašnjavajući da u Crnoj Gori od kardiovaskularnih bolesti umre 10 % više osoba, te navodeći podatke Svjetske zdravst­vene organizacije iz 2009. godine da među mlađima od 75 godina koji su umrli od kardiovaskularnih bolesti 52 % čine žene i 48% muškarci, on je istakao i da se kardiovaskularne bolesti mogu prevenirati, zbog čega se naglašava značaj interventnih preven­tivnih mjera usmjerenih kako na populaciju u cjelini, tako i na pojedince koji moraju preuzeti ličnu odgovornost za svoje zdravlje. – Vodeći faktor rizika koji doprinosi ovim zabrinjavajućim podacima jeste povišen krvni pritisak. To je glavni, nezavisni faktor rizika kardiovaskularnog obolijevanja. Arterijska hiperten­zija povećava rizik od ishemične bolesti srca (3 puta), od cerebro-vaskularnog insulta (7 puta), srčane slabosti (5 puta), hronične bubrežne bolesti (5 puta), okluzivne bolesti perifernih krvnih sudova (2 puta). Procjenjuje se da od hipertenzije boluje oko milijardu ljudi i da će taj broj porasti za 60% do 2025. godine. Prevalencija hipertenzije u evropskim zemljama iznosi 44% i ona se povećava uprkos preventivnim mjerama. Podaci SZO ukazuju da normotenzivne osobe starosti 50 godina imaju 90% povećan rizik da obole od hipertenzije. Incidenca hipertenzije, odnosno broj novootkrivenih slučajeva u toku jedne godine, iznosi 43,4% – kazao je ministar Radunović.

Crna Gora se nalazi u grupi zemalja u Evropi za čiju populaciju se procjenjuje da je u visokom riziku od obolijevanja od kardiovaskularnih bolesti. Procjena rizika, kako je naveo mini­star Radunović, urađena je na osnovu godina starosti, pola, sistolnog krvnog pritiska, pušenja i vrijednosti ukupnog holesterola. On je podsjetio da su u Crnoj Gori rađena epidemiološka istraživanja još sedamdesetih godina prošlog vijeka, pod pokroviteljstvom Svjetske zdravstvene organizacije, te da je istraživana vrste ishrane, fizičke aktivnosti, prisutnost pušenja duvanskih proizvoda, uzimanje ljekova.

– Prevalencija hipertenzije u Crnoj Gori je 2000. godine je iznosila 48,8 %. Podaci iz Programa evaluacije zdravstvene zaštite u Crnoj Gori ukazuju da se osnovni uzroci umiranja našeg stanovništva u posljednjih deset godina nijesu bitno izmijenili. 2008. godine, pod pokroviteljstvom Ministastva zdravlja i Instituta za javno zdravlje, sprovedeno je istraživanje zdravstvenog stanja populacije Crne Gore na reprezentativnom uzorku od 7.526 odras­lih osoba starijih od 20 godina, za sjeverni i južni dio zemlje, u ruralnoj i gradskoj populaciji. Ono što je zabrinjavajuće jeste da su:

1. Najviše vrijednosti hipertenzije u ovoj studiji registrovane među osobama u dobnoj grupi 55-64 godine (55.5%) i među licima starijim od 65 godina (64,4%),

2. Podaci ovog istraživanja ukazuju da je svaka druga osoba sa hipertenzijom uzimala terapiju,

3. Ovo je veoma važan podatak jer ukazuje na to da je hipertenzija slabo regulisana kod radno angažovanih osoba i kod osoba koje su u godinama života sa visokim rizikom od komplikacija.

DOBRA KONTROLA SMANJUJE RIZIK OD INFARKTA I MOŽDANOG UDARA

Razlog loše kontrole krvnog pritiska pret­postavlja se da je uslovljen neuzimanjem ljekova, inercijom pacijenata, lošom saradnjom ljekara i pacijenta, neredovnošću uzimanja ljekova i neposto­janja „idealnog lijeka”. Koliki je značaj dobre kontrole krvnog pritiska pokazuju rezultati studija iz kojih se vidi da redukcija sistolnog krvnog pritiska za samo 2 mm/Hg, kod ljudi u srednjim godinama 40-69, smanjuje za 7% rizik od umiranja od ishemične bolesti srca i za 10% rizik od cerebrovaskularnog događaja. Rezultati metaanaliza i velikih randomizovanih studija pokazuju da liječenje arterijske hipertenzije dovodi do smanjenja incidencije moždanog udara za 35-40%, akutnog infarkta miokarda za 20-25% i srčane insuficijencije za više od 50%. Povoljni efekti liječenja arterijske hipertenzije poka­zani su u svim starosnim grupama i kod bolesnika oba pola.