Šta to miriše

0
411

[heading size=”5”]Kao dio naše svakodnevnice, parfem čini bitnu ulogu u našim životima. Postavši navika, uzimamo ga zdravo za gotovo i koristeći ga, ne razmišljamo o njegovom porijeklu i fazama kroz koje prođe dok kao konačan produkt ne dospije u naše ruke. Međutim, parfem je vrlo komplikovan proizvod, i kao takav, kroz vjekove je zahtijevao od ljudi da smišljaju razne i kreativne načine da bi ga napravili[/heading]

Biljke su oduvijek bile jedan od glavnih sastojaka parfema. Svojim opijajućim mirisima zauzimaju jedno od vodećih mjesta u parfemskoj industriji i još od stvaranja prvog parfema, predstavljaju neizbježan element parfemskih jedinjenja. To su uglavnom mirisi koje biljke stvaraju radi zaštite od biljojeda ili zbog privlačenja insekata koji prenose polen. Različiti djelovi biljke proizvode različite mirise i svaki od njih ima drugačiju i jedinstvenu funkciju u konstruisanju parfema. Prema tome, od toga koji dio biljke je upotrebljen u pravljenju parfema, zavisi kakvom će aro­mom on odisati. Djelovi biljke koji se koriste u ove svrhe su:

BILJNA SJEMENA – od kojih se najčešće koriste korijander, kim, kakao, mahune od pasulja, anis, orah itd.;

STABLA – različite vrste drveća koriste se u parfemskoj industriji i izuzetno su bitne za stvaranje parfema jer omogućavaju raznolikost među mirisima. Najčešći su: sandalovo drvo, kedrovina, borovina, palisandrovo drvo, brezovina, klekovina i drugo;

VOĆE – najzastupljenije je ono voće koje ispušta mirise iz kore. Takvi su: pomorandža, limun i grejpfrut. Određene vrste svježeg voća (jabuke, trešnje, jagode) ne proizvode mirise zadovoljavajućeg kvaliteta, tako da su mirisi koji podsjećaju na ovu vrstu voća uglavnom sintetički;

SMOLA – različite vrste smole koriste se još od davnina i široko se upotrebljavaju u pravljenju današnjih parfema. Kroz istoriju su korišćene u mnogim različitim kulturama i predstavljaju jedan od najstarijih sastojaka parfema;

CVIJEĆE  – najzastupljeniji  sastojak parfema. Uglavnom se koriste cvjetovi različitih vrsta ruža i lavandi, kao i jasmin, mimoza, tuberoza, osmantus i drugo; LIŠĆE i GRANČICE – najčešće korišćeno lišće potiče od pačulija, žalfija, ljubičica i ruzmarina;

KORA – u parfemskoj industriji podrazumijeva se upotreba kore cimeta i kaskarile;

LIŠAJEVI – u ove svrhe se uglavnom koriste hras­tovi lišajevi.

Iako su biljke jedna od glavnih komponenti koja se koristi za izradu parfema, nisu i jedina. Sem biljaka, ulogu u prav­ljenju parfema igrali su ili igraju i životinjski i sintetički produkti. Upotreba životinjskih produkata koji se koriste u ove svrhe zakonom je zabranjena, iz očiglednih etičkih razloga. Neki od njih, koji su nekada bili u upotrebi, su: MOŠUS – u početku se uzimao iz mošusnih kesa azijskog mošusnog jelena. Međutim, zbog cijene, a i moralnih pitanja kada je u pitanju ubijanje životinja u ove svrhe, danas je u upotrebi sintetički mošus; AMBRA – predstavlja ostatke lignji u crijevima kita ulješure i bila je najviše u upotrebi u toku XIX vijeka; KASTOREUM – dobija se iz trbušnih žlijezda dabra i ima jako oštar miris; SAĆE – pred­stavlja produkt voska lučen od strane medonosnih pčela; CIBET – dobijen iz mirisnih kesa cibet mačaka, životinja koje su u srodstvu sa mungosima. Naravno, uglavnom svi proizvodi koji se dobijaju na ovakav način zabranjeni su zbog zaštite životinja i najčešće ih zamjenjuju sintetički produkti.

Zbog više faktora koji utiču na veću dostupnost, a samim tim i na širu upotrebu, sintetički produkti su zastupljeniji od prirodnih. Prije svega, prirodni mirisi zavise od lokacije sa koje se uzimaju, kao i od godišnjeg doba u toku kog su upotrebljeni za pravljenje parfema – jer na njih najviše utiču prirodne pojave i priroda u globalu. Sintetičke produkte stvara čovjek i, iako nešto slabijeg kvaliteta od prirodnih, oni su dosta stabilniji i mogu se lako prepoznati u različitim parfemima. Takođe, kada se koriste prirodni mirisi, postoji rizik za razvoj alergijske reakcije, dok sintetički ne predstavljaju prijetnju ove vrste. Uzevši u obzir pomenute karakteristike, jasno je zašto su parfemi pravljeni od sintetičkih mirisa jeftiniji od onih za čije se kreiranje koriste prirodni mirisi. Ovo je jedan od glavnih uzroka veće zastupljenosti sintetičkih od prirodnih mirisa u industriji.

Parfem je već vjekovima uz nas i nikad nije izašao iz upotrebe. Toliko je bitan da nas je konstantno podsticao da iznova i iznova stvaramo bolje vrste i oblike proizvodnje da bismo mogli da uživamo u njegovim čarima. Izvlačeći maksi­mum iz njega i mi se razvijamo i postajemo bolji i potpuniji. Dok je nas, i parfem će biti tu da održava zavisnost koja je već ionako neizlječiva.