Javna ustanova zavod – Komanski most

0
400

GetImageJavna ustanova zavod „Komanski most” počela je sa radom 12. novembra 1976. godine, kao ustanova za zbrinjavanje umjereno, teže i teško psihički zaostale djece i omladine.

Vremenom je Zavod, zbog smanjenja broja djece, ali i reforme koja se sporovodila u sitemu socijalne i dječije zaštite, prerastao u ustanovu za zbrinjavanje odraslih osoba sa ozbiljnim ograničenjima u socijalnom funkcionisanju usljed intelektualnih teškoća i drugih smetnji povezanih sa intelektualnim invalidite­tom.

Shodno organizaciji rada djelatnosti Zavoda su: smještaj odraslih osoba sa invaliditetom, tačnije umjerenim, težim i teškim intelektualnim teškoćama i poremećajima iz autističnog spektra, radno okupaciono angažovanje u skladu sa fizičkim i psihičkim sposobnostima korisnika, organizovanje kulturno-zabavnih aktivnosti i pružanje zdravstvene zaštite.

Zavod ima jako dobru saradnju sa roditeljima korisnika. Sa njima se održavaju redovni kontakti, jer je njihovo učešće u rehabilitaciji jako važno. Porodica je značajan faktor u procesu rada i napredovanja štićenika. Roditelji preko svog predstavnika, koji je član Upravnog odbora Zavoda, doprinose aktivnostima koje se u njemu obavljaju.

Veliki napredak postignut je u pogledu odnosa roditelja i rodbine prema štićenicima. Ranije smo imali slučajeva da članovi poredice ne posjećuju osobe koje su smještene u Zavodu. Sada imamo sve veći broj roditelja i članova porodice koji dolaze u posjetu korisnicima, a i sami korisnici sve više odlaze u posjetu članovima porodica. U slučajevima kada roditelj ili član porodice, zbog zdravstvenih ili nekih drugih problema, nije u mogućnosti da posjeti svog člana porodice koji boravi u Zavodu, organizuje se odlazak štićenika kod svojih najbližih.

U Zavodu je uvedena praksa da se roditeljima korisnika nadoknađuju putni troškovi prilikom posjete svojih najbližih koji su smješteni u ustanovi. Takođe, veliki broj članova porodice prisustvuje manifestacijama koje štićenici organizuju u Zavodu.

Sama politika koja se vodi u pogledu odnosa porodica-štićenik-Zavod doprinijela je da se ostvari ovakao značajan napredak u ovom segmentu.

Na Specijalnoj olimpijadi, koja je organizovana u Bosni i Hercegovini prošle godine, štićenici JU zavoda „Komanski most” postigli su zapažene rezultate. Tačnije, jedna štićenica osvojila je zlatnu medajju u plivanju slo­bodnim stilom na dionici od 25 metara, dok su u ekipnim sportovima osvojili četvrto mjesto u kuglanju.

U Zavodu se može smjestiti 130 osoba sa umjerenim, težim i teškim intelektualnim invaliditetom.

Rekonsrukcijom paviljona stvoreni su uslovi za život i pozitivno terapijsko okruženje za korisnike koji zadovoljavaju međunarodne standarde, što je i konstatovano od strane savjeto­davnog tijela Savjeta Evrope – CPT-ea, Odbora za ljudska prava i slobode Skupštine Crne Gore, Zaštitnika ljudskih prava i sloboda Crne Gore i Monitoring tima nevladinih organizacija.

Pored rekonstrukcije smještajnih kapaciteta, radilo se i na poboljšanju infrastrukture kako bi se stvorili maksimalno povoljni uslovi za život i rad korisnika. Tako su adaptirani: kuhi­nja, magacinski prostor, kotlarnica, postavljen je sistem za navod­njavanje, krovna konstrukcija na paviljonu “A”, kao i montažna nadstrešnica od paviljona do restorana radi zaštite korisnika usljed loših vremenskih prilika.

Sa korisnicima rade zaposleni različitih profesija među kojima su: psiholozi, socijalni radnici, defektolozi, pedagozi, fiziot­erapeuti, terapeuti, radni terapeuti, medicinske sestre, medicinski tehničari i njegovateljice.

U Zavodu je trenutno smješteno 109 korisnika, od čega 60 osoba muškog i 49 ženskog pola. Od njih je 18-oro uzrasta između 19 i 25 godina života, 32-je uzrasta između 26 i 35 gdona, 24-oro uzrasta između 36 i 45 godina, 26-oro uzrasta između 46 i 55 godina, sedmoro uzrasta između 56 i 65 godina i dvoje starosti preko 65 godina života.

Korisnicima koji borave u „Komanskom mostu” obezbijeđen je smještaj, ishrana, odjeća i obuća, radno okupaciono angažovanje u skladu sa njihovim fizičkim i psihičkim sposobnos­tima, kulturno-zabavne aktivnosti i zdravstvena zaštita u skladu sa propisima kojima se uređuje zdravstvena zaštita i osiguranje.

Radi sveobuhvatne zdravstvene zaštite u Zavodu su angažovani ljekari specijaliste i to: neuropsihijatar, stomatolog, ginekologa, fizijatar, ortoped, neurolog i urologa.

Za sve korisnike smještaja urađeni su individualni planovi zaštite u kojima se nalaze opšti podaci za svakog korisnika, ali i zaduženja stručnih radnika za sprovođenje individualnog plana. U individualnim planovima se unose kratkoročni i du­goročni ciljevi, kao i podaci iz oblsti: formalno pravne zaštite, pripadnosti porodici, očuvanja kognitivnih funkcija, vještina staranja o sebi, socijalizacije, rada i okupacije, bezbjednosti i zdravstvene zaštite. Individualnim planom zaštite za svaku oblast rada jasno su naznačeni ishodi, zadaci, aktivnosti, zaduženje osobe i rokovi. Na osnovu rasporeda aktivnosti planiranih individualnim planom zaštite, formirane su četiri defektološke, tri vaspitno okupacione, tri okupaciono terapijske, tri radno oku­pacione i dvije socio-terapijske grupe. Na ovaj način svaki korisnik je obuhvaćen nekim vidom okupacije kroz pisanje, crtanje, slušanje muzike, društvene igre, gledanje ilmova, ples, a sve u cilju održavanja postojećih potencijala, jer je većina njih bila uključena u vaspitno obrazovni proces u nekoj od ustanova. Na ovaj način se takođe stiču i nove navike i vještine.

Sa korisnicima se radi individualno, ali i grupno. Koris­nici koji su angažovani u radnim grupama aktivnosti obavljaju u politehničkoj radionici i radionici za domaću radinost. Akti­vnosti se obavljaju isključivo pod nadzorom radnih terapeuta. Korisnici na ovim poslovima postižu veoma značajne rezultate koji su, naravno, u skladu sa njihovim sposobnostima. Korisnici koji su angažovani na poslovima održavanja Zavoda, kao što su uređenje dvorišta i rad u voćnjaku, veoma uspješno obavljaju svo­je aktivnosti.

U cilju sveukupne rehabilitacije naših korisnika, važan segment čini kontakt sa širom društvenom zajednicom. Taj kontakt se ostvaruje u okviru ustanove ili van nje. Stoga, u redovne aktivnosti korisnika Zavoda spada zimovanje i ljetovane u trajanju od 7 dana svake godine.

Veoma često korisnici prisustvuju humanitarnim kon­certima koji se za njih organizuju, ali i drugim kulturnim i sports­kim događajima u gradu i šire.

Korisnici su prošle godine bili glavni akteri filma „Lud za tobom”, crnogorskog reditelja Danila Marunovića, koji je prika­zivan pred crnogorskom, ali i svjetskom publikom.

Za korisnike se tokom cijele godine u kontinuitetu organizuju jednodnevni izleti u tržnim centrima Delta i Gintaš, kao i posjeta Konjičkom klubu, a sve to u cilju interakcije sa dru­štvenom zajednicom.

U cilju organizovanja što kvalitetnijeg života i pružanja što boljih usluga korisnicima, Zavod ima odličnu saradnju sa institucijma na državnom i lokalnom nivou, nevladinim orga­nizacijama, međunarodnim institucijama, kao i sličnim instituci­jama na regionalnom nivou.

Saradnja sa ustanovama socijane zaštite je konstantna. Ovaj vid saradnje posebno je bitan zbog reforme sistema socijalne i dječije zaštite koja obuhvata i transformaciju Zavoda. Plan trans­formacije se fokusira na prevenciji daljeg prijema korisnika i na postepenoj deinstitucionalizaciji sadašnjih korisnika kroz razvoj vještina za samostalan život i pružanje adekvatnih servisa u okviru porodice i zajednice.

 

Vasilj Dušaj, direktor