Svjetsku javnost je tokom decembra uzburkala vijest o slučaju masovne primjene genetski nebezbjedne sperme korišćene u vještačkoj oplodnji. Velika međunarodna istraga Mreže istraživačkog novinarstva EBU ukazala je na alarmantan slučaj u Danskoj evropskoj banci sperme.
Donor, koji je bio aktivan od 2005. godine, nosilac je mutacije gena TP53, koja uzrokuje Li-Fraumeni sindrom. Donor nije pokazivao fenotipske znake bolesti jer je mutacija bila prisutna u samo 20% njegove sperme, dok su ostale ćelije tijela bile zdrave. Međutim, kod začete djece mutacija je prisutna u svakoj ćeliji.
Procjenjuje se da je ovim putem začeto najmanje 197 djece u 14 zemalja: Danskoj, Njemačkoj, Holandiji, Poljskoj, Španiji, Mađarskoj, Srbiji, Sjevernoj Makedoniji, Albaniji, Grčkoj, Kipru, Gruziji, Irskoj i Islandu. Od 67 do sada testirane djece, kod 23 je potvrđena mutacija, a desetoro je već oboljelo od kancera.
BBC upozorava da Li-Fraumeni sindrom nosi 90% rizika za razvoj maligniteta tokom života, sa posebnim akcentom na pedijatrijske tumore (sarkomi, tumori mozga, adrenokortikalni karcinomi) i rani karcinom dojke kod žena. U nizu predloženih mjera eliminacije ovakvih pojava ističe se potreba za strožijom međunarodnom regulativom po pitanju brojnosti potomstva po jednom donoru.
RTS; https://www.rts.rs/lat/magazin/Zdravlje/5844712/donor-sperme-banka-sperme-genetska-mutacija-deca-obolela-od-raka.html; RTS/BBC
